സഞ്ജീവ് ഭട്ട് ;നീതിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ എട്ട് വർഷത്തെ ജയിൽ ജീവിതം പിതാവിനെ തളർത്തിയിട്ടില്ലന്ന് മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് (IPS) ഉദ്യോഗ സ്ഥനായ സഞ്ജീവ് ഭട്ട് ൻ്റെ മക്കൾ,കുറിപ്പ് ഹൃദയം തൊട്ടതെന്ന് സോഷ്യൽ മീഡിയ.
അഹമ്മദാബാദ്: നീതിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ കാരാഗ്രഹത്തിൽ അടക്കപ്പെട്ട
എട്ട് വർഷത്തെ ജീവിതം പിതാവിനെ തളർത്തിയിട്ടില്ലന്ന് മുൻ ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് (IPS) ഉദ്യോഗസ്ഥനായ സഞ്ജീവ് ഭട്ട് ൻ്റെ മക്കൾ എഴുതിയ കുറിപ്പ് ഹൃദയ തൊടുന്നതായി സോഷ്യൽ മീഡിയ. തലയുയർത്തിപ്പിടിച്ച്, ശുദ്ധമായ മനസ്സാക്ഷിയോടെയും തളരാത്ത നിശ്ചയദാർഢ്യത്തോടെയും ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നുവെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുടുംബം എഴുതി.
സത്യംവിളിച്ചുപറയുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശബ്ദം അടിച്ചമർത്താൻ കെട്ടിച്ചമച്ച കുറ്റാരോപണങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചാണ് സഞ്ജീവിനെ കൊണ്ടുപോയതെന്ന് ആകാശിയും ശാന്തനുവും പറഞ്ഞു. നിലവിലുള്ള ഭരണകൂടം തങ്ങളുടെ വീട്ടിലെത്തി പിതാവിനെ കൊണ്ടുപോവുകയും കുടുംബത്തെ തകർത്തെറിയുകയും ചെയ്തതിന്റെ എട്ട് വർഷം പൂർത്തിയാകുന്നത് സെപ്റ്റംബർ 5-നാണെന്ന് അവർ വ്യക്തമാക്കി.
ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ ജീവിതകാലയളവ് അളക്കാൻ എട്ട് വർഷം എന്നത് വളരെ വലിയൊരു കാലയളവാണ് എന്നാൽ, സമയം വിചിത്രവും അർത്ഥശൂന്യവുമായ ഒരു അളവുകോലായി മാറുന്ന നിമിഷങ്ങളുമുണ്ട്, ആ കുറിപ്പിൽ പറയുന്നു. “എട്ട് വർഷം കടന്നുപോയെന്ന് കലണ്ടർ പറയുമ്പോഴും, ഞങ്ങളുടെ ലോകം കീഴ്മേൽ മറിയുകയും തകർത്തെറിയപ്പെടുകയും ചെയ്ത ആ സെപ്റ്റംബർ പ്രഭാതത്തിൽത്തന്നെയാണ് ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയവും ആത്മാവും ഇപ്പോഴും ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നത്.
മോദിക്കെതിരെ സഞ്ജീവ് എന്താണ് പറഞ്ഞത്?
ഗുജറാത്ത് കേഡറിലെ മുൻ ഐപിഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ സഞ്ജീവ് ഭട്ട്, 2002-ലെ കലാപത്തിനിടെയുണ്ടായ അക്രമങ്ങളിൽ ഇടപെടരുതെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥരോട് അന്നത്തെ ഗുജറാത്ത് മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന നരേന്ദ്ര മോദി നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്നതായി ആരോപിച്ച് 2011-ൽ സുപ്രീം കോടതിയിൽ സത്യവാങ്മൂലം സമർപ്പിച്ചിരുന്നു.
2002 ഫെബ്രുവരി 27-ന് മുതിർന്ന പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുമായി മോദി ഒരു യോഗം വിളിച്ചുചേർത്തിരുന്നെന്നും, മുസ്ലീങ്ങൾക്കെതിരായ തങ്ങളുടെ രോഷം പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഹിന്ദുക്കളെ അനുവദിക്കണമെന്ന് അവരോട് ആവശ്യപ്പെട്ടെന്നും ഭട്ട് പറഞ്ഞു.
അനുവാദമില്ലാതെ
ജോലിക്ക് ഹാജരാകാതിരുന്നതിന്’ 2015 ഓഗസ്റ്റ് 19-ന് അദ്ദേഹത്തെ സർവീസിൽ നിന്ന് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. കസ്റ്റഡി മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിൽ 2019-ൽ അദ്ദേഹത്തിന് ജീവപര്യന്തം തടവും, മയക്കുമരുന്ന് കടത്ത് കേസിൽ 20 വർഷം തടവും ശിക്ഷ ലഭിച്ചു.
‘അദ്ദേഹത്തിന്റെ ത്യാഗങ്ങൾ ഒരിക്കലും സ്വന്തം നേട്ടത്തിനുവേണ്ടിയായിരുന്നില്ല’
മൗനം പാലിക്കുന്നതിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന സുരക്ഷിതത്വമാണോ അതോ മനസ്സാക്ഷിക്ക് വഴങ്ങി നിലപാടെടുക്കുന്നതാണോ വലുതെന്ന് തീരുമാനിക്കേണ്ട സന്ദർഭങ്ങൾ ഉണ്ടാകാമെന്ന് തങ്ങളുടെ പിതാവ് പഠിപ്പിച്ചിരുന്നതായി മക്കൾ പറഞ്ഞു. ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാൻ ആഗ്രഹിക്കാത്ത അധികാരശക്തിക്കെതിരെ നിലകൊള്ളുക എന്നതിന്റെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഞങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കിയത്.
സ്വതന്ത്ര സ്ഥാപനങ്ങൾ അധികാരശക്തിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാകുമ്പോൾ അവ സമൂഹത്തെ നശിപ്പിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള മാരകമായ ആയുധങ്ങളായിമാറുമെന്ന് സഞ്ജീവിന് അറിയാമായിരുന്നുവെന്ന് ആകാശിയും ശാന്തനുവും പറഞ്ഞു. നിലവിലെ സർക്കാരിനെ ഒരു ഏകാധിപത്യ ഭരണകൂടമെന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച അവർ, സർക്കാരിന്റെ ഇംഗിതങ്ങൾക്ക് വഴങ്ങാൻ വിസമ്മതിച്ചാൽ ഉണ്ടാകുന്ന പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് സഞ്ജീവിന് നല്ല ബോധ്യമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
ഒരാളുടെ രാഷ്ട്രീയ മോഹങ്ങൾക്കുവേണ്ടി വിദ്വേഷവും അക്രമവും നേരിട്ടവർക്കുവേണ്ടി എപ്പോഴും പോരാടിയ സഞ്ജീവിന്റെ ത്യാഗങ്ങൾ ഒരിക്കലും തനിക്കുവേണ്ടിയായിരുന്നില്ലെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. മൗനം പാലിക്കുന്നത് വളരെ എളുപ്പമായിരുന്നിട്ടും അദ്ദേഹം അതിനു മുതിരാതെ ശബ്ദമുയർത്തി.
വലിയ അധികാരം കൈയാളുന്നവർ വലിയ തോതിലുള്ള ഉത്തരവാദിത്തബോധം പുലർത്തണമെന്നും അവർക്ക് അതിനനുസരിച്ചുള്ള കണക്കുപറയൽ ബാധ്യതയുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു, സഞ്ജീവിന്റെ മക്കൾ പറഞ്ഞു. “അതിനുവേണ്ടി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ വർഷങ്ങളും സ്വാതന്ത്ര്യവും ക്രൂരമായി കവർന്നെടുക്കപ്പെട്ടു.
ജനാധിപത്യം കൂടുതൽ നിശബ്ദമായാണ് ഇല്ലാതാകുന്നത്.
അടിച്ചമർത്തൽ എന്നത് ഒരു വ്യക്തിയെ തകർക്കുന്നതിലൂടെയല്ല, മറിച്ച് ഒന്നും ചെയ്യാനാവില്ലെന്ന് എല്ലാവരെയും ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നതിലൂടെയാണ് വിജയിക്കുന്നതെന്ന് അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. “കാരണം, ജനാധിപത്യം ഒറ്റയടിക്ക്, നാടകീയമായ ഒരു നിമിഷത്തിൽ അപ്രത്യക്ഷമാകുന്ന ഒന്നല്ല.”
അധികാരത്തെ നിയന്ത്രിക്കാൻ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സ്ഥാപനങ്ങൾ അതിനുതന്നെ സേവനം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങുമ്പോഴും, അധികാരമില്ലാത്തവരുടെ അവസാന അഭയസ്ഥാനമാകേണ്ട നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥിതി അവരെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെടുമ്പോഴും, നിയമപരമായ നടപടിക്രമങ്ങൾ ദുരുപയോഗം ചെയ്യപ്പെടാവുന്ന ഒന്നായി മാറുമ്പോഴും, സത്യം അരോചകവും അതിനാൽ അപകടകരവുമായിത്തീരുമ്പോഴും ജനാധിപത്യം കൂടുതൽ നിശബ്ദമായി ഇല്ലാതാകുന്നുവെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു.
ഏറ്റവും അപകടകരമായ കാര്യം, ക്രൂരതകൾക്കെതിരെ ശബ്ദമുയർത്തുന്നതിനു പകരം ‘കണ്ണടച്ച് മൗനം പാലിക്കുന്നത്’ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് പൗരന്മാർ തീരുമാനിക്കുന്നതാണ്
അധികാരത്തിന്റെ അസാധാരണമായ ഒരു യന്ത്രസംവിധാനം ഒരാൾക്കുനേരെ എങ്ങനെയാണ് ഇരച്ചുകയറുന്നതെന്ന് കഴിഞ്ഞ എട്ടു വർഷമായി തങ്ങൾ കണ്ടുവരികയാണെന്ന് ആകാശിയും ശാന്തനുവും പറഞ്ഞു.
എന്നിട്ടും, ഞങ്ങളുടെ അച്ഛൻ പോരാട്ടം തുടരുന്നു. മറ്റെന്തിനെക്കാളുമുപരി, അതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ധൈര്യത്തിന്റെയും പൈതൃകത്തിന്റെയും അളവുകോൽ!
എട്ടു വർഷം പിന്നിട്ടിട്ടും, മനസ്സാക്ഷിക്കു വഴങ്ങി കീഴടങ്ങാൻ വിസമ്മതിച്ച സഞ്ജീവിന്റെ നിലപാടിനെ തടവിലാക്കാൻ ഭരണകൂടത്തിന് കഴിഞ്ഞിട്ടില്ലെന്ന് ആ കുറിപ്പ് പറയുന്നു. ജനാധിപത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന വാഗ്ദാനത്തെ ജനങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ അതിന് നിലനിൽക്കാനാവൂ എന്ന് ശാന്തനുവും ആകാശിയും ഉറപ്പിച്ചു പറഞ്ഞു: “യാതൊരു അധികാരവും ഉത്തരവാദിത്തബോധത്തിന് അതീതമല്ല; സുരക്ഷിതരായിരിക്കാൻ വേണ്ടി ഒരു പൗരനും സ്വന്തം സ്വാതന്ത്ര്യമോ അന്തസ്സോ ശബ്ദമോ അടിയറവെക്കേണ്ടതില്ല.”
രാജ്യവ്യാപകമായി നടന്ന സമീപകാല പ്രതിഷേധങ്ങളെ പരാമർശിച്ചുകൊണ്ട് അവർ പറഞ്ഞു: ചോദ്യം ചെയ്യാനും, വെറും ബഹളങ്ങൾക്കും പ്രചാരണങ്ങൾക്കും അപ്പുറം കാണാനും, കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കാനുള്ള സ്വന്തം വിവേകം ഉപയോഗിക്കുന്നതിനു പകരം കണ്ണടച്ച് വിശ്വസിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്ന ആസൂത്രിതമായ വിവരണങ്ങൾക്കപ്പുറം ചിന്തിക്കാനും ആളുകൾ വീണ്ടും ശബ്ദമുയർത്തുകയാണ്. തലകുനിച്ച് ജീവിക്കാൻ പഠിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഒരു തലമുറ, ധൈര്യത്തോടും വെല്ലുവിളിയോടും കൂടി തലയുയർത്തിത്തുടങ്ങുകയാണെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു.
അധികാരശക്തിയെ നേരിടുമ്പോൾ ധൈര്യം കാണിക്കാൻ അവർ എല്ലാവരോടും ആഹ്വാനം ചെയ്തു; സെപ്റ്റംബർ 5 എന്നത് വെറും 2,923 ദിവസത്തെ വേർപാടിന്റെ മാത്രമല്ല, നീതിക്കുവേണ്ടിയുള്ള തങ്ങളുടെ എട്ടു വർഷം നീണ്ട അവിശ്രമ പോരാട്ടത്തിന്റെ കൂടിഅടയാളമാണെന്ന് അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
